Current track

Title

Artist

Background

Ouderenzorg in 2030

Written by on 3 juli 2020

Hoe is de zorg voor thuiswonende ouderen in de toekomst op peil te houden? In 2030 zullen in Nederland 2 miljoen 75 plussers wonen, die allemaal een passende woonplek en zorg nodig hebben. 

Met die gedachte heeft het kabinet op 14 november 2018 de “commissie Toekomst zorg thuiswonende ouderen” ingesteld. Deze commissie kreeg de opdracht om advies uit te brengen over wat nodig is om de zorg voor thuiswonende ouderen ook in de toekomst op peil te houden, rekening houdend met demografische, maatschappelijke en technologische ontwikkelingen en de betaalbaarheid van de zorg.

In het advies staat centraal dat ouderen zelf de regie over hun ‘derde levensfase’ houden. De commissie pleit voor ervoor het vermogen van ouderen om voor zichzelf en elkaar te zorgen en het inzetten van digitale middelen te vergroten. De coronacrisis heeft laten zien dat veel ouderen zichzelf prima kunnen redden, maar een aanzienlijke groep ouderen is dat helemaal niet zo vanzelfsprekend, zeker als het netwerk van zorg, welzijn en ondersteuning wegvalt. Wat vooral nog eens duidelijk is geworden is dat er veel steun aan sociale inbedding en nieuwe technologieën kan worden ontleend. Zelfstandigheid hoeft echt niet altijd “langer thuis” te betekenen. Het principe van het nagenoeg verdwenen bejaardentehuis kan worden als collectieve en semi-collectieve woonvorm geherwaardeerd en met nieuwe (digitale) technieken naar deze tijd worden getrokken. Tot slot is het belangrijk om het zorgstelsel te vereenvoudigen en samenwerkingsmogelijkheden te ontwikkelen, wat zeker tegemoet zal komen aan de behoefte aan regie bij ouderen, als aan de behoefte aan overzicht en duidelijkheid bij familie, mantelzorgers, vrijwilligers en professionals.

De aanbevelingen die de commissie heeft gedaan worden getoetst aan de vier principes van de REIS:

Regie: Vergroot de aanbeveling de mogelijkheden voor ouderen om zelf regie te voeren?

Eenvoud: Vereenvoudigt de aanbeveling de ondersteuning en zorg voor ouderen, zowel voor de ouderen zelf als voor de professionals?

Integrale benadering: Verwijdert de aanbeveling schotten en bevordert ze een integrale kijk op de behoefte aan ondersteuning en zorg?

Samenwerking: Bevordert de aanbeveling de samenwerking tussen de verschillende bij de zorg voor thuiswonende ouderen betrokken partijen en professionals?

De vier centrale adviezen die de commissie heeft gegeven

Ga (ver)bouwen!

Om zelfstandig te kunnen (blijven) wonen en zo min mogelijk afhankelijk te worden van zorg is de fysieke woon- en leefomgeving voor ouderen cruciaal. Nieuwe woonvormen, tussen het aloude eigen huis en verpleeghuis in, kunnen een oplossing bieden. Door alle problemen op de woningmarkt wordt er ook voor ouderen veel te weinig gebouwd en verbouwd, met als gevolg dat er geen optimaal woningaanbod voor ouderen is, wat ook de doorstroming op de woningmarkt belemmert.

Ga digitaal!

Behalve aanbieders van professionele zorg en ondersteuning, voor wie ‘digitaal het nieuwe normaal’ moet worden, zullen ook ouderen zelf veel meer gebruik moeten maken van digitale technologieën, om hun dagelijks leven makkelijker en aangenamer te maken. Grootschalig gebruik kan leiden tot meer eigen regie, een hogere kwaliteit van leven en een doelmatiger inzet van schaarse zorgverleners. Het is een van de weinige oplossingsrichtingen die zonder inzet van meer arbeidskrachten tot een hogere kwaliteit en betaalbaarheid van de zorg kan leiden.  

Werk samen!

Toch zullen er veel ouderen zijn die persoonlijke professionele zorg en ondersteuning nodig hebben, mocht het lukken om voor genoeg geschikte woningen te zorgen en digitaal leven en zorgen normaal worden. Daarom is het erg belangrijk om samen te werken, omdat we in de zorg voor ouderen moeten woekeren met schaarse middelen, zowel wat betreft de financiën als minstens zozeer de mensen. Om die schaarse middelen doelmatig te kunnen inzetten, is lokale en regionale samenwerking belangrijker dan keuzevrijheid en concurrentie.

Leer van de coronacrisis!

De coronacrisis is nog niet voorbij, maar nu al is zichtbaar dat zij ons behalve verlies en verdriet, ook goeds heeft gebracht. Het gebruik van digitale technologieën in zorg en ondersteuning heeft een enorme impuls gekregen. Partijen die moeite hadden elkaar te vinden, hebben eendrachtig samengewerkt. Data konden wél worden uitgewisseld, regierollen werden wél geaccepteerd. Het bleek allemaal mogelijk en was allemaal nodig. Laat die energie en dat potentieel nu niet verdwijnen als de crisis straks verminderd of verdwenen is, maar behoud het goede en koester het momentum.


×